Microsoft, dijital arşivleme sektöründe büyük bir sıçrama yapabilecek ve geleceği belki de şekillendirecek yeni bir projeyi duyurdu. 2019 yılında tanıtılan “Project Silica” adlı yeni sistem, verileri cam plakalara işleyerek 10.000 yıl boyunca saklayabilen bir depolama teknolojisi sunuyor.
Bugüne kadar uzun süreli veri saklama için manyetik bantlar, diskler ve hatta DNA gibi çözümler araştırıldı, ancak Microsoft’un araştırmacıları çözümü camda buldu. Özel olarak geliştirilen borosilikat cam, ışıya, neme, kimyasal aşınmaya ve elektromanyetik etkilere son derece dayanıklıdır. Ayrıca, veri depolamak için enerji tüketimi gerektirmez, yani veri yazıldıktan sonra sadece okunacağı zaman sistem devreye girer.
Project Silica’da veriler, camın içine “voxel” adı verilen mikroskopik noktalar halinde işlenir. Bu işlem için son derece hassas femtosaniye lazerler kullanılır. Araştırmacılar, iki farklı yöntem geliştirdi: Işık kırınımı tabanlı yöntem ve enerji yoğunluğu tabanlı yöntem. Okuma işlemi ise özel mikroskoplarla yapılır.
Bir cam plaka 4,84 TB’a kadar veri depolayabilir ancak yazma hızı şu an için saniyede 66 megabit. Bu da tek bir plakayı tamamen doldurmanın yaklaşık 150 saat sürebileceği anlamına gelir. Microsoft, daha fazla lazer ekleyerek bu süreyi azaltmayı planlamaktadır.
Yapılan hızlandırılmış yaşlandırma testlerine göre, oda sıcaklığında saklanan veriler 10.000 yıldan fazla süreyle bozulmadan kalabilmektedir. Bu durum, teknolojiyi özellikle büyük bilimsel projeler, ulusal arşivler, kültürel miras depolama ve uzun vadeli kurumsal yedekleme gibi alanlar için cazip hale getiriyor. Geleceğin kütüphaneleri belki de sabit disk rafları yerine cam levhalarla dolu olacak. Kim bilir?
